Dodano: 27 sierpień 2019r.

Trzy skaliste egzoplanety krążące wokół gwiazdy oddalonej o 12 lat świetlnych od nas

Zespół naukowców odkrył trzy skaliste planety pozasłoneczne krążące wokół gwiazdy Gliese 1061 oddalonej zaledwie 12 lat świetlnych od Układu Słonecznego. Jedna z nich znajduje się w tzw. ekosferze, czyli w miejscu na orbicie, gdzie mogą istnieć warunki umożliwiające rozwój życia.

Trzy skaliste egzoplanety krążące wokół gwiazdy oddalonej o 12 lat świetlnych od nas

 

Nowo odkryte egzoplanety, jak na warunki kosmiczne, znajdują się dość blisko Układu Słonecznego. Orbitują wokół gwiazdy Gliese 1061 oddalonej o 12 lat świetlnych od nas. To dwudziesta najbliższa Ziemi gwiazda, a jej trzy planety to Gliese 1016 b, Gliese 1016 c i Gliese 1016 d.

Najbardziej zewnętrzna planeta - Gliese 1016 d znajduje się w tzw. ekosferze, która czasem nazywana jest strefą zamieszkiwalną (habitable zone). To strefa wokół gwiazdy, gdzie panują warunki odpowiednie do utrzymania na powierzchni wody w stanie ciekłym, co mogłoby umożliwić powstanie i rozwój organizmów żywych.

 

Artykuł naukowy, w którym opisano odkrycie pojawił się w bazie preprintów arXiv i wkrótce zostanie opublikowany w „Monthly Notices of the Royal Astronomical Society”.

Gwiazda Gliese 1016 została sklasyfikowana jako czerwony karzeł. Jest znacznie mniejsza od naszego Słońca. Jej masa to około 12 proc. masy naszej gwiazdy. Ma też niższą temperaturę niż Słońce i wynosi ona około 3000 st. K. Jej jasność to zaledwie ułamek jasności naszej Dziennej Gwiazdy.

Czerwone karły są małe i stosunkowo chłodne, co oznacza, że ekosfera znajduje się znacznie bliżej gwiazdy niż ma to miejsca chociażby w przypadku Układu Słonecznego. Taki układ jest znacznie łatwiej badać. Planety krążące blisko swoich gwiazd są łatwiejsze do znalezienia. Uczeni donoszą o odkryciu trzech nieznanych dotąd światów, ale zespół badawczy znalazł również wskazówki sugerujące istnienie tam czwartej planety, jednak ostatecznie zostały one odrzucone.

Ale czerwone karły cechują się dużą aktywnością, a częste rozbłyski mogą wielokrotnie zwiększyć jasność gwiazdy. Ten fakt sprawia, że skąpane w promieniowaniu planety krążące wokół tego typu gwiazd zwykle są nisko sklasyfikowane pod względem potencjału do zaistnienia tam życia. Przynajmniej takiego, jakie znamy. Jedak Gliese 1016 jak na czerwonego karła jest mało aktywna, co zwiększa ten potencjał.

Gliese 1016 b – planeta krążąca najbliżej swojej gwiazdy macierzystej - ma masę około 1,38 masy Ziemi. Środkowa planeta, Gliese 1016 c, ma masę 1,75 masy Ziemi, a najbardziej zewnętrzna planeta, Gliese 1016 d, ma masę 1,68 masy Ziemi. Te stosunkowo małe masy wskazują na planety skaliste, gdyż gazowe olbrzymy mają znacznie większe masy.

Wszystkie trzy planety orbitują znacznie bliżej gwiazdy niż którakolwiek z planet Układu Słonecznego. Gliese 1016 b okrąża swoją gwiazdę co 3,1 dnia, Gliese 1016 c co 6,7 dnia, a Gliese 1016 d co 13 dni. Zważając na jasność gwiazdy, orbity te umieszczają Gliese 1016 d w strefie nadającej się do zamieszkania. Z kolei Gliese 1016 c znajduje się tuż przy wewnętrznej krawędzi ekosfery.

Trzy nowe egzoplanety należy dodać do około 70 odkrytych światów znajdujących się w odległości nie przekraczającej 10 parseków (około 32,6 lat świetlnych) od Układu Słonecznego. Wiele z nich to planety skaliste, a część z nich krąży w ekosferze i są obiecującymi obiektami do przyszłych badań przy pomocy nowych teleskopów. W miarę postępu badań nasza kosmiczna okolica okazuje się obfitującym w planety miejscem.

 

Źródło: Science Alert