ONZ idzie na wojnę z superbakteriami: to największe zagrożenie współczesnej medycyny

193 członków Organizacji Narodów Zjednoczonych podpisało deklarację walki z bakteriami odpornymi na antybiotyki. Według szacunków organizacji, takie superbakterie zabijają około 700 tysięcy osób rocznie, ale inne dane mówią o dziesiątkach milionów ofiar.

W deklaracji ONZ, bakterie, które uodparniają się na antybiotyki, określono „największym zagrożeniem współczesnej medycyny”. Dobrą oznaką jest wynik badań, które wykazały, że w ciągu ostatnich kilku lat, nastąpił gwałtowny wzrost świadomości na temat oporności bakterii na antybiotyki. Bakterie odporne na antybiotyki są dopiero czwartym tematem w historii dotyczącym zagadnień medycznych podjętym na tak wysokim forum.

O zagrożeniu superbakteriami mówił już 1945 odkrywca penicyliny Alexander Fleming podczas odbierania nagrody Nobla za wyizolowania czynnego składnika penicyliny, która do tej pory jest składnikiem najczęściej stosowanych antybiotyków. – Istnieje niebezpieczeństwo, że nieświadomy człowiek może w prosty sposób, poprzez branie za dużych dawek, uczynić bakterie odpornymi na antybiotyk – mówił.

Sygnatariusze deklaracji zobowiązali się do wspierania badań nad nowymi antybiotykami, poszerzania publicznej świadomości o zagrożeniu związanym z odpornymi bakteriami oraz rozwoju systemu nadzoru i regulacji w zakresie stosowania i sprzedaży antybiotyków.

– To naprawdę bardzo poważna sprawa. Bakterie odporne na antybiotyki zabijają setki tysięcy ludzi na całym świecie. Ofiar będzie jeszcze więcej, jeśli nic nie zostanie zrobione – powiedział Profesor Mark Woolhouse z Instytutu Epidemiologii i Chorób Zakaźnych na Uniwersytecie w Edynburgu, który z zadowoleniem przyjął informację o działaniach ONZ.

Według szacunków ONZ, odporne na leki bakterie zabijają rocznie około 700 tysięcy osób na całym świecie. Niezależni naukowcy uważają, że dane te są niedoszacowane. Ofiary odporności bakterii na antybiotyki można mierzyć wyłącznie w bogatych społeczeństwach, bo tyko tam takie przypadki są monitorowane.

Według raportu sporządzonego na zlecenie brytyjskiego rządu, który ukazał się w maju tego roku i został wykonany przez Jima O’Neilla, liczba zgonów z powodu odporności bakterii na leki idzie w miliony. W raporcie mówi się, że do 2050 roku umierać będzie z tego powodu 10 milionów osób rocznie. Superbakterie wywołają więcej zgonów niż nowotwory. O’Neill uważa, że należy zakazać lekarzom przepisywania antybiotyków, jeśli nie są one naprawdę konieczne.

Szybkość mutacji bakterii na filmie

Jak szybko uodparniają się bakterie można dowiedzieć się z opublikowanej w zeszłym tygodniu wyjątkowej pracy badaczy z Uniwersytetu Harvarda oraz Izraelskiego instytutu Technologii. Na krótkim filmie pokazali oni jak działa ewolucja bakterii. Nagranie przedstawia 12 dni z życia 500 pokoleń niebezpiecznej bakterii E. coli.

Na filmie widzimy naczynie, w którym hodowane są bakterie, podzielone na strefy o różnym stężeniu antybiotyku. Im bliżej środka, tym stężenie jest większe, jednak to nie zatrzymuje rozrostu bakterii, który mutując dalej rozmnażają się i są odporniejsze na coraz silniejsze dawki antybiotyku.

 
Źródło: The Guardian, Independent, fot. Geralt/Pixabay