Dodano: 08 sierpień 2019r.

Roślina, która strzela nasionami jak z broni palnej

Naukowcom badającym oczar chiński – roślinę znaną ze swoich właściwości przeciwzapalnych – udało się zarejestrować, jak ta strzela nasionami z siłą kuli wystrzelonej z XIX wiecznej broni palnej. W idealnych warunkach roślina może wystrzelić nasiona nawet na 18 metrów.

 

Oczar chiński, zwany też omszonym (Hamamelis mollis) to krzew lub małe drzewko spełniające przede wszystkim funkcje ozdobne, ale ma też właściwości przeciwzapalne. Występuje kilka gatunków tej rośliny i wywodzą się one z Azji i Ameryki Północnej.

Naukowcy badający rośliną zdołali nagrać jej proces rozsiewania, a jest on dość oryginalny. Gdy oczar chiński jest gotowy do uwolnienia nasion, zewnętrzna warstwa owocu kurczy się, zwężając środkową część owocu, co powoduje, że nasiona gwałtownie, ze słyszalnym trzaskiem wylatują z owocu niczym pocisk z lufy karabinu.

 

Nowe badania nad rośliną ukazały się na łamach pisma „ Journal of the Royal Society Interface”.

Na nagraniu widać, jak nasiona po wystrzeleniu wirują. Obrót stabilizuje nasiona, gdy stają się pociskami, podobnie jak pociski w karabinach. Badacze obliczyli, że nasiona oczaru omszonego wirują prawie 26 tys. razy na minutę. Obrót jest wywołany przez niewielkie różnice morfologiczne między wewnętrzną powierzchnią endokarpów a nasionami.

W idealnych warunkach roślina może wystrzelić nasiona z prędkością ponad 12 metrów na sekundę. To podobne parametry do kuli wystrzelonej z XIX-wiecznej broni. Nasiona mogą dolecieć na odległości nawet 18 metrów. To mniej więcej długość toru do gry w kręgle. Taki sposób rozsiewania nasion za pomocą mechanizmów balistycznych nazywa się ballochoria.

Badacze sugerują, że oczar chiński mógł wyewoluować tak spektakularny styl strzelania nasionami z powodu rozwijania się w pobliżu wyższych roślin i drzew. To mogło pozwolić roślinie szybciej rozprzestrzeniać się w nowych środowiskach i unikać przepełnionych obszarów.

 

Źródło: Science Magazine, fot. Bunjii2/ Wikimedia Commons