Dodano: 10 wrzesień 2018r.

Naukowcy odkryli w mózgu komórki odpowiedzialne za odwagę

Dlaczego niektórzy są w stanie przejść po linie rozpiętej między drapaczami chmur, podczas gdy inni zamierają na samą myśl o zejściu z ruchomych schodów w centrum handlowym? Według badaczy, odpowiada za to pewien typ komórek znajdujących się w hipokampie.

 

Ludzie są bardzo różni jeśli chodzi o reakcje na niebezpieczeństwo. Nawet rodzeństwo może wykazywać znaczne różnice w podejściu do ryzykownych zachowań. Mechanizmy neurologiczne, które odpowiadają za podejmowanie ryzyka, są w dużej mierze nieznane.

Naukowcy z Wydziału Neurologii na Uniwersytecie w Uppsali w Szwecji i Instytutu Mózgu Federalnego Uniwersytetu Rio Grande do Norte w Brazylii odkryli, że niektóre komórki hipokampu odgrywają kluczową rolę w zachowaniach związanych z podejmowaniem ryzyka. Publikacja na ten temat ukazała się na łamach „Nature Communications”.

 

Autorzy publikacji wskazują, że neurony znane jako komórki OLM, gdy są stymulowane, wytwarzają aktywność w mózgu, pewien rytm, podobny do obserwowanego u zwierząt, gdy te czują się bezpiecznie w niebezpiecznym środowisku. Na przykład, gdy są dobrze ukryte przed drapieżnikiem, ale są świadome jego bliskości. Zespół naukowców wykazał, że zachowanie lękowe i skłonność do ryzyka mogą być kontrolowane czy nawet sterowane poprzez manipulację komórkami OLM.

Poczucie lęku jest niezbędne do przeżycia. Pozwala unikać drapieżników oraz zagrażających życiu i zdrowiu sytuacji, co w efekcie znacznie zwiększa szanse przetrwania. Niestety, u wielu osób lęk może być dysfunkcjonalny i poważnie ingerować w codzienne życie. Możliwość modulowania jego natężenia byłaby idealnym rozwiązanie w leczeniu ciężkich stanów lękowych.

Dotychczas na patologiczne stany lękowe lekarze przepisywali leki antydepresyjne, by pomóc pacjentom się pozbierać i jakoś funkcjonować. Jednak leki te działają na cały obszar mózgu, a nie tylko w rejonach, w których są potrzebne, a zatem mogą mieć poważne skutki uboczne. Działanie w pojedynczym regionie mózgu i w bardzo specyficznej grupie komórek w celu kontrolowania lęku może być ważnym przełomem w leczeniu stanów lękowych i powiązanych z nim zaburzeń, takich jak depresja.

Innym interesującym odkryciem w badaniu jest to, że komórki OLM mogą być kontrolowane za pomocą środków farmakologicznych. Ten sam zespół badaczy odkrył wcześniej, że komórki OLM spełniają istotną rolę w tworzeniu wspomnień. Hipokamp głównie odpowiada za zdolności uczenia się i za zapamiętywanie. Naukowcy we wcześniejszych badaniach odkryli także, że komórki OLM są niezwykle wrażliwe na nikotynę.

- To odkrycie może wyjaśnić, dlaczego ludzie palą, gdy są niespokojni – powiedział dr Richardson Leao, główny autor publikacji. Udział hipokampu w emocjach jest znacznie mniej zbadany niż jego rola w pamięci i poznaniu. Naukowcy dopiero zaczynają analizować udział tej struktury w regulacji emocji.

- Fascynujące jest to, w jaki sposób różne regiony tej samej struktury mózgu kontrolują odmienne zachowania. Fascynujący jest również sposób, w jaki wchodzą w interakcje ze sobą. Identyfikacja określonych obwodów leżących u podstaw procesów kognitywnych lub emocjonalnych ma kluczowe znaczenie dla ogólnego zrozumienia funkcji mózgu i dla bardziej specyficznego rozwoju leków w leczeniu zaburzeń lękowych – wyjaśniła Sanja Mikulovic, współautorka publikacji.

Odkrycie tych neuronów i ich rola w stanach lękowych i podejmowaniu ryzyka mogą otworzyć drogę do opracowania wysoce skutecznych leków radzących sobie z tymi zaburzeniami bez powszechnych efektów ubocznych, takich jak apatia.

 

Źródło: Uppsala Universitet, fot. CC BY-ND 2.0/ Flickr/ Tambako The Jaguar